Overheidsprojecten? Houd het klein!

Overheidsprojecten? Houd het klein!


22 mei 2017

Ik ben dol op olifantenpaadjes. U kent ze wel, die uitgesleten afstekertjes op plekken waar mensen graag een kortere weg kiezen, bijvoorbeeld naar een station, een fietsenstalling of de achterkant van een kantoor. Ze zijn een toonbeeld van de menselijke eigenschap om je niets aan te trekken van routes die anderen voor je hebben bedacht, maar om zelf een snellere weg te vinden.

Ook in mijn werk kom ik vaak olifantenpaadjes tegen. Mensen bedenken op eigen initiatief slimme oplossingen, die goed werken in een bepaalde context. Die context kan van alles zijn. Een hoge ambtenaar die de vrijheid heeft verworven om zaken op zijn manier te regelen. Een politieke constellatie die ruimte biedt voor een minder orthodox beleid dan gebruikelijk. Een manager die extra financiële middelen weet te vinden… De mogelijkheden zijn legio.

Het grote plan

So far, so good. Het werkt, en iedereen is tevreden. Maar dan kan het toch misgaan.

Hoe? Niet omdat de specifieke oplossing ineens niet meer werkt. Die oplossing is namelijk slim, functioneel en - heel belangrijk - niet officieel vastgelegd. Zolang het goed gaat, gaat het goed. Zodra het niet meer werkt, stopt men ermee, zonder dat het eigenlijk iemand opvalt.

Nee, wat fout kan gaan, is iets anders. Wat fout kan gaan, is dat het project ten prooi valt aan schaalvergroting. Want dan is er ineens geen ruimte meer voor olifantenpaadjes. Dan is het gelijke monniken, gelijke kappen. En alle neuzen dezelfde kant op. En: 'Het spijt me, maar we kunnen nu eenmaal geen uitzondering maken'. Dan moet zich iedereen zich voegen naar het grote plan, dat per definitie geen ruimte laat voor maatwerk. Dan ga je werken op basis van algemene standaarden. Standaarden waar eigenlijk niets echt in past.

Mislukkingen voorkomen

Natuurlijk, er zijn projecten die alleen maar op grote schaal kunnen worden uitgevoerd. Je kunt geen DigiD van de grond krijgen dat niet landelijk is opgezet. Maar in veel gevallen is dat nergens voor nodig. Dan kun je veel beter op kleine of middelgrote schaal blijven werken en ontwikkelen. In een overzichtelijke context.

Ik heb daarom een uitnodiging voor iedereen die bij een overheidproject is betrokken: houd dat project kleinschalig. Zodat je olifantenpaadjes kunt laten ontstaan en benutten. Ik verwacht dat dat de mislukking van veel ICT-projecten voorkomt. En misschien wel van veel andere projecten ook.


Veel overheidsorganisaties hebben moeite om grip te krijgen op hun ICT-projecten en programma’s. Hoe zorgt u voor het juiste resultaat? Hoe houdt u zicht op de planning en de kosten? Hoe kunt u tijdig bij sturen?

Neem contact op met Paul!




Ben jij de strategisch adviseur op het gebied van informatiebeleid binnen het Rijk?



Wil jij complexe ICT-vraagstukken oplossen voor én met je klant?

Bekijk onze vacatures voor Rijksoverheid
M&I/Partners gebruikt cookies en verzamelt daarmee informatie over het gebruik van de website onder andere om deze te analyseren en te verbeteren. Door gebruik te maken van deze website, geeft u akkoord te zijn met het gebruik van cookies.
Sluit deze melding